با “پیچند” یا “تورنادو” ( Tornado) آشنا شوید

به گزارش ممتاز به نقل از خبرنگار اقتصادی باشگاه خبرنگاران از سازمان هواشناسی کشور، پیچند بصورت ستونی از هوا با چرخش بسیار تند از بخش زیرین ابر CB (کومه ای بارای) به سطح زمین می رسد و در مناطق مختلف دنیا به اسم های محلی نامیده می گردد که همگی بیانگر پیچش سریع هوا در ستونی قائم و به نسبت باریک است، حتی اگر ابر تولید کننده پیچند دیده نشود، ستونی از گرد وخاک و ذرات خرد ریزه این پدیده را آشکار می سازد.

مخرب ترین پیچندها توسط ابرهای همرفتی کومه ای بارای (CB) ابر یاخته (Supercell) همراه با رعدوبرق تولید می شوند، این ابرها با سامانه میان- چرخند (Mesocyclone) لایه میانی جو پشتیبانی می گردد که با حرکات شدید بالاسو و همچنین پایین سو همراه است.

همرفت های بسیار قوی از ابرهای همرفتی نا ابریاخته (Nonsupercell) نیز می تواند پیچندهای به نسبت ضعیف تولید کند که بیشتر به نام های “خشکی افشانه”، “آب افشانه” و یا “پیچند خشکی” شناخته می شوند و این نوع پیچندها در خوزستان و بر روی خلیج فارس ملاحظه شده اند.

شدت پیچند با مقیاس تازه فوجی‌ تا برحسب شدت تخریب و با مقیاس TORRO براساس سرعت وزش باد تعیین می گردد و بالاترین سرعت باد به مقدار m/s140 در ۱۳ اردیبهشت سال ۱۳۷۸ توسط رادار دپلری در پیچندی بسیار مخرب در اطراف شهر اکلاهامای آمریکا ثبت شده است.

مدت فعالیت پیچند کوتاه است و حدود ۱۵ دقیقه طول می کشد و شعاع عمل آن ۱۰۰ متر تا ۲۰۰۰ متر است و پیچند مسافتی از ۱۰ تا ۱۰۰ کیلومتر را طی می کند، همچنین اصطلاح های خط خشک، نوار تغذیه کننده، جست پیچند، پژواک قلابی (تصویر رادار)، ناوه مکنده و منطقه موجی از دیگر نام های این پدیده است.

کاهش ناگهانی و شدید فشار هوا سبب انفجار محیط های بسته مانند ساختمان ها می گردد و کاهش فشار هوا در مرکز پیچند از عوامل مهم ایجاد خسارت است و بیشترین مقدار برآورد شده در مرکز آن حدود hpa 250-200 است، این موضوع همچنین سبب اشباع هوا شده و ملاحظه هوای صعودکننده را ممکن می سازد.
 
رخداد چند باره پیچند نیز در یک منطقه ملاحظه می گردد و بالاترین تعداد آن ۱۴۸ عدد در ۱۳ و ۱۴ فروردین سال ۱۳۵۳ ثبت شده است، مسیر تخریب نیز می تواند نشانگر شکل گیری پی در پی پیچند باشد و این پدیده بر روی جبهه سرد قوی (در محل برخورد مستقیم هوای سرد و خشک شمالی و گرم و مرطوب جنوبی) شکل می گیرد.

 پیچند در امتداد جبهه عموماً از جنوب به شمال حرکت می کند و بطور متوالی تولید شده و از بین می رود و شکل ظاهری پدیده بصورت قیفی آویزان از ابر مادر است و در مقیاس محلی شدیدترین گردش جو است که گردش شدید در ستونی با قطر چندصد متر و با گردش پادساعتگرد است، این پدیده گاهی با گردش ساعت‌گرد نیز ملاحظه می گردد و سرعت باد آن از حداقل m/s18 تا m/s135 است.

 گاهی پیچند با پیچندی ثانوی همراه است که “تاوه مکشی” نامیده می گردد و بیشترین پیچندها در کشور آمریکا و در ایالت های جنوب شرقی آن رخ می دهند و شمار سالانه آنها به ۱۰۰۰ عدد می رسد و منطقه یا نوار گذرکلی آنها را کوچه ی پیچند می نامند که ایالت های تگزاس، اوکلاهاما، کانزاس و نبراسکا را دربرمی گیرد.

انتهای پیام/