هنر در سوگ محرم

 به گزارش هنرآنلاین/

زنده نگه داشتن محرم و صفر بدون شک با شیعیان ایرانی ممکن شد و اگر بررسی دقیقی صورت گیرد در خواهیم یافت که هنر ایرانی آیین‌هایی را برای پاسداشت سوگ سالار شهیدان طراحی تا همواره یاد و راه سالار شهیدان ابا عبدالله الحسین (ع) در نظر ایرانیان جاودانه بماند. هنرهای نمایشی، مقام‌های موسیقیایی، آثار تجسمی، مکتوبات و …. راه‌هایی بودند که ایرانیان برای عرض ارادات خود به سومین امام‌شان در پیش گرفتند و پس گذشت ۱۴ قرن هنوز هرساله با بوی محرم دوباره این خاطرات زنده می‌شوند و به حیات جاودانه خود ادامه می‌دهند.

به مناسبت فرارسیدن محرم ۱۴۳۴ قمری نهادهای مختلف هنری برنامه های مختلفی را برای پاسداشت این ایام در نظر گرفته اند که در ادامه مروری به این برنامه‌ها خوهیم داشت.

موسیقی در ایام محرم و صفر

برگزاری کنسرت‌های مناسبی و رونمایی از آلبوم‌های موسیقی مذهبی از جمله برنامه‌هایی است که در ایام محرم و صفر توسط حوزه هنری برگزار می‌شود.

سراج و کنسرت مناسبی “وادع”

کنسرت موسیقایی “وداع” به خوانندگی سیدحسام الدین سراج ۱۴ و ۱۵ آذرماه به مناسبت ایام محرم و صفر برگزار می گردد.
اولین بار این کنسرت اوایل دی ماه سال قبل برگزار شد که به سبب استقبال مخاطبان موسیقی از این کنسرت مناسبی قرار است امسال نیز برگزار شود. در این کنسرت منتخبی از آهنگ‌های آلبوم موسیقی “وداع” به آهنگسازی سید محمد میرزمانی و دکلمه وحید جلیلوند اجرا می‌شود.

راز، آیینه عشق، باده الست،سرخیل مستان، وحدت عاشقانه، غریب آشنا، یک دل و یک یار، سرحق، عاشق کشی، ساز مستی، دستانسرا، شوخ شیرین، وداع، پریشانی، غریبه، گریه خون قطعاتی می باشند که در این کنسرت برای مخاطبان اجرا می گردد.

همچنین دی ماه سال قبل نیز حسام الدین سراج با رهبری ارکستر سید محمد میرزمانی و دکلمه وحید جلیلوند اولین کنسرت این آلبوم را در ایام محرم و صفر اجرا کردند.

رونمایی “آواهای عاشورایی اقوام ایران”

حوزه هنری در این ایام یک دایره المعارف صوتی- مکتوب با عنوان “آواهای عاشورایی اقوام ایران” که اثر پژوهشی جهانگیر نصر اشرفی است رونمایی می کند، همچنین این اثر شامل آلبوم و چهار کتاب است.

بابا مشکین

همچنین این نهاد اثر دیگری از کیان ماری نوحه خوان برجسته دماوند که از آثار “بابا مشکین” است را روایت کرده است این اثر که توسط مهدی لطفی، بهنام وادانی، داوود فتحعلی بیگی نت‌نگاری و پژوهش شده است در این ایام رونمایی می‌شود.

شب‌های موسیقی عاشورایی

همچنین قرار است بعد از ایام تاسوعا و عاشورا ۱۴ شب موسیقی عاشورایی محرم برای اقوام مختلف ایران از ۱۴ منطقه در حوزه هنری برگزار شود که این مراسم به همت جهانگیر نصر اشرفی و کیوان پهلوان زاده برگزار می گردد و به زودی خبرها دقیق آن انعکاس می یابد.

هنر نمایش در سوگ امام شهیدان

برگزاری مجالس تعزیه، اجرای نمایش‌های خیابانی با مضامین مذهبی، اجرای بیش از ۸۰ نمایش با مضمون محرم از رادیو نمایش و چندین برنامه دیگر از فعالیت‌های هنرمندان عرصه نمایش در ایام سوگواری سالار شهیدان است.

نمایش‌های خیابانی صاحبدلان

اجراهای نمایش‌های خیابانی با مضامین مذهبی در قالب جشنواره صاحبدلان از برنامه های مرکز هنرهای نمایشی است که بعد از دهه اول ماه محرم اجرا می‌شود. این نمایش‌ها به مدت یک هفته در فضای باز تئاتر شهر و سایر شهرستان‌ها واستان‌های اجرا می‌شوند.

تعزیه و نمایشگاه‌های عاشورایی در فرهنگسرای نیاوران

همزمان با آغاز دهه اول محرم مراسم آیینی تعزیه عاشورایی و نمایشگاه‌های عکس مرتبط با ایام عزاداری در فرهنگسرای نیاوران تهران برگزار خواهد شد.

در آغاز دهه اول ماه محرم مراسم تعزیه عاشورایی برای چهارمین سال پیاپی در سالن اصلی فرهنگسرای نیاوران برگزار خواهد شد. این مراسم با توجه به استقبال چشمگیر علاقمندان به تعزیه در سال‌های قبل و با حمایت معاونت هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با اجرای گروه “راویان عشق” از استان قم در نیاوران اجرا می‌شود.

پخش  ۸۰ قسمت نمایش رادیویی ویژه این محرم

مرکز هنرهای نمایشی رادیو بیش از ۸۰ قسمت نمایش ویژه ایام محرم برای پخش از شبکه‌های مختلف رادیویی آماده کرده است.

نمایش‌هایی همچون کتمان ، نسیم تقدیر، تا رهایی، شب های تردید ، روزهای تاریک، اندوه خورشید، فراموشی، خادم الفقرا، گام های ابدی، مخمصه، لیلی از نگاه مجنون، و کلاهخودی به رنگ شب به ترتیب از رادیوهای ایران ، ورزش، جوان، فرهنگ، نمایش، تهران، معارف، مهارت، صدای آشنا و سلامت پخش می‌شود.

هنرمندانی چون توران مهرزاد، ژاله علو، صدرالدین شجره، اکبر زنجانپور، رضاعمرانی، محمد عمرانی، خسرو فرخزادی، میر‌طاهر مظلومی، زهره مجابی، شهین نجف زاده، صدیقه کیانفر، فریبا متخصص، ناهید مسلمی، صفا آقاجانی، فریده دریا مج، بیوک میرزایی، قربان نجفی و رامین پور ایمان در این نمایش‌ها ایفای نقش می‌کنند.

سینماها به استقبال محرم رفتند

سینماهای تهران و شهرستان‌ها همزمان با ماه محرم فیلم‌هایی متناسب با این حال و هوا را در حال اکران دارند. شورای صنفی نمایش فیلم مناسبتی و خاص را روانه اکران نکرده است. دو فیلم تازه “آزاد راه” به کارگردانی عباس رافعی و “خاک و مرجان” به کارگردانی مسعود اطیابی راهی اکران شدند و مضمون آن‌ها متناسب با حال هوای دهه اول محرم است.

فیلم “آزاد راه” آخرین ساخته عباس رافعی در مقام کارگردان است. این فیلم در جشنواره فیلم فجر اکران نشده و جز فیلم‌های آزادی محسوب می‌شود که راهی اکران شده است. مهدی پاکدل، بهنوش طباطبائی، تینا آخوندتبار، حبیب اسماعیلی، هومن سیدی، رامین راستاد، شهین تسلیمی، جمال خلیلی، سیاوش قاسمی، دانیال نوروش و محمدرضا رحمانی در این فیلم به ایفای نقش می‌پردازند.

این فیلم روایت‌گر داستان طلبه‌ای جوان به نام سلمان بروجردی است که با جوانان هم سن و سال خود ارتباطی دوستانه دارد و می‌کوشد با زبان خودشان به آنها نزدیک شود و باری از مشکلات‌شان بردارد.

“خاک و مرجان” نیز تازه‌ترین فیلم مسعود اطیابی است. این فیلم در سی و یکمین جشنواره بین المللی فیلم فجر روی پرده رفت و پیش از این قرار بود این فیلم در کشور لبنان اکران شود که این امر بنا بر نظر خود کارگردان به تعویق افتاد. ممنون مقصودی، لینا علم، مارینا گلبهاری، رسول ایمان، قادر آریایی، فرزانه نوابی و پانته‌آ تاجبخش در این فیلم ایفای نقش کردند.

داستان “خاک و مرجان” دربارهٔ مردی افغانی است که پس از سالها که همسرش را در انفجار طالبان از دست داده به همراه دو دخترش برای برپایی ازدواج دختر بزرگش به کابل برمی‌گردد اما در مراسم عروسی زنی با برقع بجای مادر عروس برخاسته و عروس و داماد را بوسیده و می‌رود. همراه زن، پسرکی کوچک است که مرد، صدای زن را به هنگام صدا زدن فرزندش می‌شناسد. پس از یافتن او و دریافتن اینکه بچه حاصل یک آدم ربایی‌ است، مرد درگیر پذیرفتن زن و زن درگیر رفتن و ماندن می‌شود.