۲۲ آبان ،
به گزارش تفسیری نوساز به نقل از اقتصادایران آنلاین، اتفاقی که آنرا «رکود تورمی» در بازار مسکن مینامند قفلی به معاملات خرید و فروش زدهاست. قفلی که هنوز گشایشی بر آن پیدا نشده و گفته میشود که گرانی روز به روز مسکن کلیدش را بلعیده است. بنابراین این روزها خریداران مسکن با دستهایی خالی از «کلید گشایش این قفل تورمی» به بنگاههای املاک میروند و بدون اینکه سند خریدی امضا کرده و حتی یک متر خانه خریده باشند از آن خارج میشوند.
دلیلش هم چیزی به جز شانهخالی کردن مالکان از فروش خانههای خود نیست. چیزی که عیان است این است که فروشندگان خود را قربانی شرایطی میدانند که آنها را به اینجا کشانده است. سوال اینجاست که تا چه وقتی خریداران و فروشندگان با دستهای خالی از بنگاههای املاک خارج میشوند و قفل خرید و فروش مسکن چه وقت باز میشود؟ پیش از پاسخگویی به این سوال اما باید به این موضوع پرداخت که بروز «رکود تورمی» در بازار مسکن پیامد چه شرایطیاست؟
کارشناسان، نمایندگان مجلس و سردمداران بنگاههای املاک هر کدام در تشریح سبب بروز «رکود تورمی» در بازار راه متفاوتی دارند اما عموما در انتها به یک نتیجه میرسند. آن هم اینکه بازار مسکن از نفس افتادهاست و نیاز به احیایی دوباره دارد. احیایی که هر چقدر وقت آن عقب بیفتد بازار مسکن بیش از پیش در رکود و تورم و انتظار فرو میرود.
رکود انتظاری از کجا آمد؟
بازار مسکن از سال پیش تاکنون درگیر افزایش قیمتهای افسارگسیختهای بود. این شرایط تا جاییادامه پیدا کرد که سخن از «رکود تورمی» به میان آمد. رکود تورمی شرایطی بود که در آن افزایش قیمت مسکن سبب کاهش معاملات مسکن در بازار شده بود. در چنین شرایطی اما خبر از «رکود انتظاری» نبود تا رئیساتحادیه مشاورین املاک کشوری چند ماه پیش در گفتوگویی از واژه رکود انتظاری برای توضیح شرایط بازار مسکن استفاده کرد. او بروز چنین شرایطی را مخلوق افزایش نرخ ارز و نوسان قیمت در دیگر کالاهای مورد نیاز مردم دانسته بود.
رئیساتحادیه مشاورین املاک کشوری در تعریف این واژه گفته بود: وقتی که قیمت ارز و دیگر کالاهای اساسی افزایش پیدا میکند و در مرحله بیثباتی قرار میگیرد مالکان و فروشندگان ملک از فروش واحدهای خود کنارهگیری میکنند و حتی در بنگاه و سربزنگاه هم معامله را فسخ میکنند تا یکوقت ضرر و زیانی متوجه آنها نشود.
از سوی دیگر مصطفیقلی خسروی چندی پیش در گفتوگو با یک خبرگزاری از شکوفایی بازار مسکن در سال ۹۲ و ۹۳ سخن گفته و سال آینده را سال امیدوارکننده برای مسکن دانسته است. این سخن او اما دستمایه مخالفت بعضی کارشناسان و حتی بنگاهداران املاک شد. زیرا پیشبینیهای کارشناسان درست برعکس خسروی رئیس اتحادیه مشاورین املاک کشوریاست. مسلما سال آینده در شرایطی میتواند امیدوارکننده باشد که رکود انتظاری و پس از آن رکود تورمی از بازار مسکن رخت بربندد و نه اینکه در سال آینده هم شاهد افزایش قیمتهای افسارگسیخته باشیم. این موضوع اما دقیقا اتفاقیاست که کارشناسان مسکن نسبت به آن اخطار میدهند.
سال ۹۲ سال خطرناک بازار مسکن
بیتالله ستاریان کارشناس بازار مسکن اولین کسیاست که برخلاف سخنان مصطفیقلی خسروی از خطرناک بودن سال آینده برای بازار مسکن سخن گفته است. این کارشناس مسکن نه تنها سال آینده را برای بازار مسکن امیدوارکننده نمیداند بلکه از خطراتی سخن میگوید که در کمین بازار مسکن سال ۹۲ نشستهاند.
او در توضیح «رکود انتظاری» حال حاضر در بازار مسکن گفت: افزایش نرخ ارز و در پی آن افزایش قیمت در دیگر کالاها، از خوراکی گرفته تا خودرو معاملات مسکن را به جایی رساند که همه را به نوعی در تعلیق نگه داشتهاست. ستاریان ادامه داد: باید توجه داشت در حال حاضر بازار برای خرید وجود دارد اما بازاری برای فروش موجود نیست و همین موضوع سبب رکود در معاملات مسکن شدهاست. وی در تشریح اینکه به چه سبب معاملات مسکن در انتظار قرار دارد گفت: فروشندگان در چنین وضعیتی منتظر این می باشند که ببینند این نوسانات قیمتی، برای مثال در بازار ارز، چه وقتی تاثیرش را بر بازار میگذارد.
او سبب این انتظار را کشش فروشندگان و مالکان ملک به فروش خانهها با قیمتهای بالاتر دانست و افزود: در چنین فضایی هر فردی برای حفظ مال و ارزش پول خود سعی میکند از معاملاتی که ممکن است ضرر حتی اندک در پی داشته باشد صرفنظر کند. زیرا نگهداشتن یک حاویی بسیار بهصرفهتر از فروش آن در یک شرایط نامتعادل به حساب میآید. این کارشناس مسکن خاطرنشان کرد: نوسانات ارزی همیشه تاثیرات خود را در طول ۶ ماه بر بازار مسکن میگذارند و اکنون هر چه پیشتر میرویم شاهد تاثیرگذاری بیشتر نوسانات ارزی بر بازار مسکن هستیم. ستاریان یادآور شد: اوایل سال آینده، یعنی سال ۹۲ احیانا ما شاهد وقوع مرحله آخر نوسانات ارزی در بازار هستیم و این یعنی سال آینده میتواند سال خطرناکی برای بازار مسکن باشد. زیرا این نوسانات میتواند منجر به افزایش قیمتهای تازهای شود که قابل مقایسه با افزایش قیمتهای سابق در بازار مسکن نیست.
این کارشناس مسکن اما در پاسخ به این سوال که چه وقتی میتوان امیدوار به باز شدن قفل معاملات مسکن بود گفت: وقتی که چرخش نقدینگی از بازار طلا و ارز به بازار مسکن اتفاق بیفتد و قدرت خرید هم کمی بالاتر رود میتوان امیدوار به باز شدن قفل معاملات مسکن و جوش خوردن معاملات بود.
نیازمند ثبات داخلی و خارجی هستیم
ثبات اقتصادی خارجی و داخلی اما موضوع دیگریاست که بعضی کارشناسان به آن اشاره میکنند. کمال اطهاری یکی از کارشناسانیاست که ایجاد ثبات در اقتصاد و حتی سیاست کشور را تنها راه چاره احیای معاملات در بازار مسکن میداند. او در گفتوگو با «تهرانامروز» گفت: اساسا اکنون بازارهای مختلف ما از جمله بازار مسکن نیازمند تنشزدایی داخلی و خارجی است و کلید گشایش معاملات مسکن هم چیزی جز این موضوع نیست.
وی با اشاره به تنشهای اقتصادی در داخل و خارج کشور تصریح کرد: وقتی که شرایط اقتصادی خاص باشد مردم بیشتر به سمت سرمایههایی با قدرت نقدشوندگی بالا کشیده میشوند تا بتوانند در وقت مقتضی سرمایههای خود را به سرعت به پول تبدیل کنند. اطهاری در این میان از واژه «نقدینگی غیرریالی» سخن به میان آورد و گفت: اکنون ما با سیلی از نقدینگی غیرریالی یا نقدینگی ارزی طرف هستیم. از سوی دیگر تورمی حدود ۲۴ درصدی هم داریم که تاثیرات افزایشی خود را بر بازار مسکن خواهد داشت. در این شرایط نگهداری ریال یا خرید مسکن آنچنان به صرفه نیست. زیرا کالایی مثل مسکن به هیچ عنوان قدرت نقدشوندگی بالایی ندارد و در شرایطی که ذکر شد به کار مردم نمیآید.
این کارشناس مسکن ایجاد ثبات و تنشزدایی اقتصادی در داخل کشور را بسیار مهم تلقی و عنوان کرد: وقتی که اوضاع اقتصادی مساعد شود بار دیگر مردم ارز یا طلاهای خود را خواهند فروخت و آنرا در دیگر بازارهای دیربازده نظیر مسکن سرمایهگذاری خواهند کرد. در چنین شرایطی میتوان به باز شدن قفل معاملات مسکن امیدوار بود و در غیر این صورت نمیتوان امیدی به احیای سریعهنگام وضعیت بازار مسکن داشت.
مشاورین املاک چه میگویند؟
در عین حال مشاورین املاک اصلیترین افرادی می باشند که بههم خوردن معاملات مسکن را به طور روزانه ملاحظه میکنند و از نزدیک با فروشندگان و خریداران در ارتباطند.
اشتری یکی از مشاورین املاک غرب تهران در این خصوص به «تهرانامروز» میگوید: ما تقریبا هر روز یک یا دو فروشنده ملک داریم که در لحظههای پایانی معامله را با خریدار فسخ میکنند و از فروش خانه خود کنارهگیری میکنند. او حتی به درگیریهای دو طرف معامله با یکدیگر اشاره کرده و میگوید: حتی بعضی مواقع کار به جایی میرسد که فروشنده و خریدار با یکدیگر دعوای فیزیکی یا لفظی پیدا میکنند زیرا خریدار پولهای خود را روی هم میگذارد و در این شرایط سعی میکند خانهای بخرد اما فروشنده در لحظه پایانی همه نقشههای او را بر باد میدهد.
اشتری بازنده اصلی این اتفاقات را مصرفکننده یا خریدار مسکن میداند و خاطرنشان میکند: کسی که در این میان بیش از همه ضرر میکند خریدار است زیرا قیمت مسکن گاهی هفتهای افزایش پیدا میکند و خریدار هرچقدر در خرید ملک تاخیر داشته باشد از ارزش پول او در مقابل مسکنی که تلاش برای خرید آن دارد کاسته میشود. با این وجود فروشنده هیچگاه ضرر نمیکند!
یک مشاور املاک در مناطق مرکزی تهران هم با تایید قفل معاملات بر بازار خرید و فروش مسکن میگوید: شرایط اقتصادی کشور و افزایش قیمتهایی که داشتیم بسیاری از فروشندگان، به غیر از فروشندگانی که به پول احتیاج دارند را از معامله مسکنهای خود باز داشتهاست.
این مشاور املاک در کنار ضرر و زیان خریدار جایی هم برای خود باز میکند و میگوید: همانطور که فسخ شدن یک معامله به ضرر خریدار همه میشود مشاورین املاک هم در این میان ضرر میکنند. زیرا سود ما در جوش خوردن معاملات است. به همین خاطر به هر سببی وقتی معاملهای انجام نشود از سود ما هم به طور چشمگیری کاسته خواهد شد و این به ضرر مشاورین املاک است.
آخرین خبرها
باز نشر: پورتال خبری ممتاز نیوز www.momtaznews.com