دودل بین هجویه یا ژانر تاریخی

۸فروردین ۱۳،

پنجشنبه ۸ فروردین – ۱۲:۲۲
نسخه قابل چاپ
شناسه‌ی خبر: ۳۶۱۴۵ – سرویس تلویزیون

سینما در قاب شیشه‌ای نوروز با فیلم «مظفرنامه»/

هومن اصلانی و نقد فیلم مظفرنامهسینماپرس-گروه نقد/هومن اصلانی

مظفرنامه فیلمی از علی وزیریان است که به بهانه مروری بر آثار اکبر عبدب از شبکه نمایش پخش شد. این فیلم که محصول شبکه چهار سیما و تولید سال ۱۳۸۴ است دربارهٔ مظفرالدین شاه و ورود سینما به کشور است. البته نوع زاویه ورود به مسئله دوگانگی خاصی دارد که ژانر فیلم را نامشخص جلوه می دهد.

باید توجه داشت که پرداختن به یک شخصیت یا موضوع تاریخی باید بر پایه مستندات حقیقی باشد و اگر کارگردان یا فیلمنامه نویسی می خواهد در این ارتباط هجویه بیافریند باید آن را طوری انجام دهد که مرز بین واقعیت و خیال را برای مخاطب خود جدا کند. به این صورت که اگر مراد کارگردان استفاده از یک کاراکتر واقعی در داستانس خاسته از واقعیت است باید خیالی بودن داستان مشخص شود. نمونه اخیر این موضوع فیلم «آبراهام لینکلن علیه خون آشامان» است که هر بیننده متوجه خیالی بودن قصه آن می گردد. یا وقتی که ما در پایان فصل اول سریال «فرینج» خبر اول یک هفته نامه را ورود اوباما به کاخ سفید می یابیم در حالی که این اتفاق در برج های تجارت جهانی می افتد و این ساختمان ها سالمند تخیلی بودن قضیه را به خوبی در می یابیم.

این اتفاق متاسفانه در فیلم مظفرنامه نمی افتد و ما نمیدانیم کجاهای داستان حقیقی و چه مواردی از آن ساخته ذهن فیلمنامه نویس می باشند چرا که فضای کمیک فیلم که گاه به صورت کاملا جدی در می آید (صحنه ملاقات مظفر الدین شاه با دخترش و افکار داخلی اتابک) این قوه تشخیص را از مخاطب دریغ می کند.

استفاده از فضای تالار وحدت و کاخ گلستان نیز به جای موزه لوور و کاخ ورسای که به شدت توی ذوق می زند از موارد دیگری است که ضعف فضاسازی فیلم را به دنبال دارد. به نظر می رسد فیلم با کمترین بودجه مورد نظر ساخته شده و شاهد مثال آن سفر شاه و همراهان وی از طریق دریای خزر است که در این فصل فقط از یک فیلم آرشیوی که در آن یک کشتی در دریا نشان داده می گردد بهره گرفته شده و به خاطر تفاوت فضا و به ویژه اتالوناژ آن با فیلم حالت خنده داری به فیلم داده است و بیننده را به یاد تله تئاترهای تلویزیونی می اندازد.

این مسئله که شاهان قاجار در دوران حکومت خود ضربه های شدیدی به بدنه اقتصادی، سیاسی و اجتماعی ایران وارد کرده اند غیرقابل انکار و مورد مذمت است و باید دربارهٔ آنها فیلم ساخت اما ورود سینما به ایران – هر چند از روی هوس شاهانه و به مثابه اسباب بازی – اتفاق بزرگی است که نمی توان به سادگی و با نمایش صحنه هایی کمیک از کنار آن گذشت. سینما در اوضاع اجتمعی سیاسی ایران نقش مهمی داشته و پس از آن نیز با پیروزی انقلاب اسلامی این نقش پررنگ تر و با اهمیت تر شده چرا که نسل تازهی از فیلمسازان کشور خود را به سینمای جهان ثابت کرده اند.

فیلم از کمترین حرکت دوربین برای فیلمبرداری بهره برده و فضاهای آن عموما داخلی می باشند که با دوربین ثابت فیلمبرداری شده اند و برای همین مظفرنامه تحرک خوبی برای تنوع بخشی هنگام تدوین برای کمک به فضاسازی بهتر نداشته است. بازی اکبر عبدی نیز اگرچه خوب و به جاست اما به خاطر فضای کمدی فیلمنامه جلوه های تاریخی خوبی را از خود بروز نمی دهد.

انتهای پیام/ن.ف


سینماپرس
باز نشر: پورتال خبری ممتاز نیوز www.momtaznews.com

نظرتان را در مورد مطلب فوق بنویسید. نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.