شما هم استعداد چاقی دارید؟

بیشتر اشخاص چاق معتقد می باشند که هیچ قصوری در چاق شدنشان مرتکب نشده‌اند و این استعداد ژنتیکی و خانوادگی آن‌هاست که سبب ایجاد چاقی شده است.

واقعیت این است که ژنتیک نقش مهمی در چاق شدن دارد، اما نقش عوامل محیطی و خود شخص بسیار پررنگ‌تر است. کسانی که یک یا هر دو والدینشان چاق می باشند و کسانی که در کودکی چاق بوده‌اند با احتمال بیشتری در بزرگ‌سالی چاق می‌شوند. جالب این است که هر چه چاقی دوران کودکی در سنین بالاتری باشد، احتمال چاق شدن فرد در آینده بیشتر می‌شود. به طور مثال آن‌هایی که در بعد از ۱۰ سالگی چاق می باشند، بسیار بیشتر از کسانی که در زیر ۲ سالگی چاق بوده‌اند، استعداد چاقی دارند.

اما چرا می‌گوییم استعداد ژنتیکی کم‌اهمیت‌تر از نقش عوامل محیطی در ایجاد چاقی است؟ شیوع چاقی در بسیاری نقاط جهان (شاخص توده بدنی بالاتر از ۳۰) طی ۵۰ سال قبل در حد ۱۰ درصد بوده است، درحالی‌که این میزان در سال‌های اخیر به بالاتر از ۳۰ درصد اشخاص بزرگ‌سال جامعه رسیده است. بدون شک بسیارشدن مصرف مواد غذایی و کم شدن فعالیت‌های بدنی اساس این افزایش روزافزون چاقی است و شاید همین سبب برای نشان دادن نقش پررنگ محیط در ایجاد چاقی کافی باشد، با وجود این برای اثبات بیشتر این مدعا ۲ مثال جالب را عنوان می‌کنم.

۱ ـ در سال ۱۹۵۰ گروهی از سرخ‌پوستان بعد از مهاجرت از کوهستان‌های شمال مکزیک به ایالت آریزونا در ایالات‌متحده آمریکا به زندگی شهرنشینی روی آوردند. آن‌ها طی مدت کوتاهی به سبب خوردن غذاهایی که حدود ۵۰ درصد کالری آن را چربی تشکیل می‌داد، دچار شیوع روزافزون چاقی و دیابت شدند. این در حالی بود که در هم‌نژادهای‌ها که هنوز در محیط دور از تمدن زندگی می‌کردند و فقط  ۱۵ درصد غذایشان را چربی تشکیل می‌داد و فعالیت روزانه بسیاری نیز داشتند، اثری از چاقی و دیابت نبود.

۲ ـ در یک بررسی جالب دیگر در شمال استرالیا ملاحظه شد که در میان بومیان شمال استرالیا که عموما لاغر بودند، شیوع دیابت نوع ۲ و افزایش چربی خون بسیار کم بوده است؛ زندگی این بومیان با شکار حیوانات و ماهیگیری به صورت سنتی طی می‌شده و غذای آن‌ها کم‌کالری و کم‌چربی بوده است و درعین‌حال زندگی پر جنب و جوشی داشته‌اند. گروهی از این بومیان چند سال بعد از آغاز زندگی شهری و مدرن به سرعت دچار دیابت نوع ۲ و چاقی و فشارخون شدند. در یک اقدام جالب وقتی تعدادی از این اشخاص که تازه به دیابت یا چربی بالای خون دچار شده بودند را به زندگی سنتی برگرداندند، بعد از ۲ ماه و به سرعت چربی خون و قند خون در آنان اصلاح و بیماری محو شد.

نتایج یک پژوهش تازه ثابت کرد که راه رفتن سریع روزانه به مدت یک ساعت می‌تواند از تأثیر استعداد ژنتیکی اشخاص در ابتلا به چاقی بکاهد.

به گزارش خبرگزاری یونایتدپرس، این پژوهش تازه ثابت کرد: راه رفتن سریع روزانه به مدت یک ساعت می‌تواند به اشخاص دارای استعداد ژنتیکی چاق شدن کمک کند.

کبین کی از محققان دانشگاه هاروارد آمریکا گفت: این پژوهش روی ۷۷۴۰ زن و ۴۵۶۴ مرد از جمله کارکنان بخش مراقبت‌های پزشکی انجام شد و نتایج آن نشان داد که راه رفتن سریع به مدت یک ساعت در روز چه بسا به اشخاص دارای استعداد ژنتیکی چاق شدن کمک می‌کند.

محققان اطلاعات مربوط به فعالیت‌های بدنی و ساعات ملاحظه تلویزیون این اشخاص را در طول دو سال پیش از ارزیابی حجم بدن آن‌ها جمع‌آوری کردند و میزان استعداد ژنتیکی ابتلا به چاقی را با تکیه بر ۳۲ متغیر ژنتیکی سنجیدند.

کبین کی گفت: درحالی‌که پژوهش‌های قبل چگونگی تأثیر فعالیت‌های بدنی بر استعداد ژنتیکی را مورد بررسی قرار داده بودند؛ این پژوهش برای اولین بار به طور مستقیم تأثیر نشستن جلوی تلویزیون را بر حجم بدن اشخاص دارای استعداد ژنتیکی چاق شدن، بررسی کرد.

این پژوهش تازه نشان داد: راه رفتن سریع به مدت یک ساعت در روز از تأثیر استعداد ژنتیکی چاق شدن می‌کاهد درحالی‌که نشستن چهار ساعت در روز جلوی تلویزیون میزان این تأثیر را افزایش می‌دهد.

اکنون این پرسش را دوباره از خود بپرسیم که چقدر خودمان در چاق شدنمان مقصریم؟

فرآوری: مریم مرادیان نیری

بخش تغذیه و آشپزی تبیان

منابع:

جام جم – دکتر رضا کریمی، متخصص بیماری‌های داخلی

فارس

مطالب مرتبط:

۵ دشمن وزن ایده‌آل را بشناسید

نقش هورمون‌ها در گرسنگی و سیری

۶ سبب اضافه وزن در مردان

تأثیر رسانه‌ها بر روی وزن ما!

۴ عامل باورنکردنی که چاق‌تان می‌کند

۵ سوال راجع به هورمون‌ها و چاقی

اسراری در مورد چربی، اضافه وزن و چاقی

عوامل محیطی موثر در چاقی (۱)

عوامل محیطی موثر در چاقی (۲)

چرا لاغر ماندن برای بعضی ها، دشوارتر است؟

تعداد سلول های چربی در بزرگسالی ثابت می ماند