بهشت سینماگران مستقل

این جشنواره برای اولین بار در سال ۱۹۷۸ با نام جشنواره فیلم «یوتا / یو اس» با هدف جلب فیلمسازان به یوتا توسط استرلینگ ون وگنن، جان ارل، سیرینا همپتون پایه گذاری شد. در همین سال فیلم‌هایی مانند رهایی (جان بورمن)، اتوبوسی به نام هوس (الیا کازان)، خیابان‌های پایین شهر (مارتین اسکورسیزی) در این جشنواره به نمایش درآمدند.
این جشنواره از سال ۱۹۹۱ میلادی در شهر پارک‌سیتی ایالت یوتا در ایالات متحده آمریکا آغاز به کار کرد و هدف از تاسیس آن حمایت از فیلم‌ها و فیلم‌سازان مستقل عنوان شده است. فیلم‌های بسیاری از فیلم‌سازان مشهور سینمای آمریکا هم‌چون کوئنتین تارانتینو، استیون سودربرگ، جیم جارموش و کوین اسمیت، برای اولین‌بار در این جشنواره به نمایش درآمد و سبب ترقی و شهرت امروزه آنان شد.
جشنواره ساندنس در ماه ژانویه هر سال در در بخش‌هایی چون مستند، درام و فیلم‌های آمریکایی و جهان برگزار می‌شود. ساندنس مکانی برای نمایش فیلم‌های کم‌هزینه و آثار ساخته شده خارج از سیستم جریان روز هالیوود است و برندگان آن جایگاهی خاص در میان فیلم‌های هنری پیدا می‌کنند.

جشنواره فیلم ساندنس در ۳۰ سالگی
امسال نیز جشنواره فیلم ساندنس در روزهایی آغاز به کار کرد که بسیاری در سراسر دنیا منتظر اعلام نامزدهای جوایز اسکار بودند. این جشنواره در ۳۰ سالگی هم توانست هزاران جوان مشتاق سینمای مستقل را محل برگزاری خود بکشاند و در طول حدود دوهفته بیش از ۱۰۰ فیلم از سینماگران مستقل را برای عموم نمایش دهد، فیلم‌های فیلمسازانی که امیدوارند بتوانند از مسیر سینمای مستقل وارد بازار بزرگ‌تر سینما شوند و آثار بعدی خود را با آسودگی بیشتری بسازند.امسال در مجموع ۱۱۷ فیلم در جشنواره ساندنس روی پرده رفتند. فیلم‌های این دوره جشنواره از بین ۱۲۲۱۸ فیلم ارائه‌شده انتخاب شدند. در جشنواره ساندنس امسال نزدیک به ۵۰ هزار نفر (فیلمساز و علاقه‌مند به سینما) حضور داشتند.
در این بین، سخنان رابرت ردفورد در آغاز این جشنواره از همه چیز جذاب‌تر بود و نشان داد این بازیگر کهنه‌کار هنوز انرژی تمام‌نشدنی دارد. بازیگر”سه روز کندور” در افتتاحیه سی‌امین دوره اشاره کرد ممکن است جشنواره‌ای را که ۳۵ سال پیش پایه‌گذار آن بوده ترک کند. او در گفت‌وگویی با هالیوود ریپورتر با اشاره به جشنواره ساندنس ۲۰۲۴ تاکید کرد که قدرت‌های بازاری که این جشنواره را طی دهه‌های قبل تحت‌الشعاع قرار داده‌اند به‌شدت او را آزار می‌دهد. ردفورد ۷۷ ساله همچنین در این گفت‌وگو افزود امیدوار است کمتر به کارگردانی و تولید فیلم بپردازد و به بازیگری بیشتر برسد. او همچنین خاطر نشان کرد از اینکه برای فیلم “همه چیز از دست رفته” نامزد جایزه اسکار نشده ناراحت نیست. او با این وجود پخش‌کننده فیلم را از این بابت مقصر خواند و گفت “در کل پخش‌کننده ضعیفی داشتیم یا حتی می‌توان گفت پخش‌کننده نداشتیم. نمی‌دانم از چه چیزی می‌ترسیدند ولی نمی‌خواستند یا نمی‌توانستند پول خرج کنند.”
اولین فیلم آمریکایی پیمان معادی در ساندنس
فیلم “اردوگاه اشعه ایکس” به کارگردانی پیتر ستلر اولین فیلم آمریکایی پیمان معادی است که در جشنواره فیلم ساندنس امسال روی پرده رفت و با نقدهای مثبتی روبرو شد.”اردوگاه اشعه ایکس” در بخش مسابقه فیلم‌های داستانی آمریکایی رقابت کرد اما برنده جایزه‌ای نشد.
کریستن استیوارت، ستاره مجموعه فیلم‌های “گرگ و میش” در “اردوگاه اشعه ایکس” نقش یک نگهبان جوان در زندان گوانتانامو را بازی می‌کند که بین او و یکی از زندانیان (با بازی معادی) دوستی شکل می‌گیرد.لین گریسن، جان کارول لینچ و جی. جی سوریا از دیگر بازیگران این فیلم آمریکایی می باشند.عکس‌های پیمان معادی در کنار کریستن استیوارت و دیگر عوامل این فیلم در روز افتتاحیه فیلم، به سرعت در رسانه‌های ایرانی انتشار یافت و سوژه داغ یکی دو روز مطبوعات بودند.

برندگان سی‌امین دوره ساندنس
درام هیجان‌انگیز “ضربه شلاق” به کارگردانی دامین شازل، در سی‌امین دوره جشنواره فیلم ساندنس در بخش مسابقه فیلم‌های داستانی آمریکایی، جایزه بزرگ هیئت داوران را برد و جایزه تماشاگران این بخش را هم از آن خود کرد.
این فیلم دربارهٔ یک درامر نوجوان (با بازی مایلز تلر) و معلم موسیقی او (با بازی جی. کی. سیمونز) است. برای دومین سال پیاپی دو جایزه اصلی بخش مسابقه فیلم‌های داستانی آمریکایی به یک فیلم رسید. پارسال این اتفاق برای فیلم “ایستگاه فروت ویل” – که آن زمان “فروت ویل” نام داشت – افتاد.
“ضربه شلاق” که شرکت سونی کلسیکس حق پخش آن در آمریکای شمالی را در اختیار دارد، در اولین شب نمایش با استقبال پرشور تماشاگران روبرو شد و منتقدان هم از آن استقبال کردند. شازل پارسال با فیلمی کوتاه به همین نام برنده جایزه ویژه هیئت داوران شد.
در بخش مستند، جایزه بزرگ هیئت داوران به “ریچ هیل” به کارگردانی تریسی دروز تراگوس و اندرو دروز پالرمو رسید. این فیلم نگاهی از نمای نزدیک به سه پسر محروم دارد که در شهر ریچل هیل در ایالت میزوری زندگی می‌کنند. در این بخش جایزه تماشاگران به “در داخل، زنده: داستانی دربارهٔ موسیقی و خاطره” به کارگردانی مایکل روساتو-بنت رسید. این فیلم دربارهٔ درمان بیماران مبتلا به آلزایمر از طریق موسیقی است.
در بخش سینمای جهان، در بخش داستانی جایزه بزرگ هیئت داوران به تریلر با موضوع انتقام “کشتن یک مرد” ساخته آلخاندرو فرناندز آلمندراس کارگردان شیلیایی اعطاء شد. در بخش مستند، “بازگشت به حمص” ساخته طلال درکی دربارهٔ تاثیرات جنگ داخلی در سوریه جایزه بزرگ هیئت داوران بخش سینمای جهان را از آن خود کرد.فیلم”Difret” به کارگردانی زرسنی برهان مهاری دربارهٔ زنان و دختران سرکوب‌شده اتیوپیایی جایزه تماشاگران بخش سینمای جهان (داستانی) را گرفت و جایزه تماشاگران بخش سینمای جهان (مستند) به «The Green Prince» به کارگردانی ناداو شیرمن رسید که دربارهٔ مصعب حسن یوسف، خبرچین سرویس مخفی اسرائیل است.
۱۶ فیلم در بخش مسابقه فیلم‌های داستانی آمریکایی بخت دریافت جوایز این دوره جشنواره ساندنس را داشتند که “اردوگاه اشعه ایکس” با بازی کریستن استیوارت و پیمان معادی یکی از آن‌ها بود.
همچنین ۱۶ فیلم در بخش مسابقه فیلم‌های مستند آمریکایی، ۱۲ فیلم در بخش مسابقه فیلم‌های داستانی سینمای جهان و ۱۲ فیلم در بخش مسابقه فیلم‌های مستند سینمای جهان حضور داشتند.

فهرست برندگان جشنواره ساندنس ۲۰۲۴ به شرح زیر است:
جایزه بزرگ هیئت داوران (داستانی): “ضربه شلاق”، دامین شازل
جایزه بزرگ هیئت داوران (مستند): “ریچ هیل”، تریسی دروز تراگوس و اندرو دروز پالرمو
جایزه تماشاگران (داستانی): “ضربه شلاق”، دامین شازل
جایزه تماشاگران (مستند): “در داخل، زنده: داستانی از موسیقی و خاطره”، مایکل روساتو-بنت
جایزه کارگردانی (داستانی): کاتر هودیرن، “ماهی‌گیری بدون تور”
جایزه کارگردانی (مستند): بن کاتنر و رایان وایت،” The Case Against 8″
جایزه فیلمنامه‌نویسی والدو سالت (داستانی): کریگ جانسن” The Skeleton Twins”
جایزه فیلمبرداری (داستانی): کریستوفر بلووت، “Low Down”
جایزه فیلمبرداری (مستند): ریچل بت اندرسن و راس کافمن، “ای-تیم”
جایزه تدوین (مستند): جنی گلدن و کارن سیم، “نگهبانان آسمان”
جایزه ویژه داوران برای استعداد نوظهور (داستانی): جاستین سیمین، “سفیدپوستان عزیز”
جایزه ویژه هیئت داوران برای موسیقی (داستانی): د آکتپس پراجکت، “کامیکو شکارچی گنج”
جایزه ویژه هیئت داوران مستند: “The Overnighters”، جسی ماس
جایزه ویژه هیئت داوران برای استفاده از انیمیشن (مستند): “نگهبانان آسمان”، ایدت بلزبرگ
جایزه بزرگ هیئت داوران بخش سینمای جهان (داستانی): “کشتن یک مرد”، آلخاندرو فرناندز آلمندراس شیلی و فرانسه
جایزه بزرگ هیئت داوران بخش سینمای جهان (مستند): “بازگشت به حمص”، طلال درکی- سوریه و آلمان
جایزه تماشاگران بخش سینمای جهان داستانی “Difret”، زرسنی برهان مهاری اتیوپی
جایزه تماشاگران بخش سینمای جهان مستند «The Green Prince»، ناداو شیرمن -آلمان، اسرائیل و بریتانیا
جایزه تماشاگران: بهترین فیلم بعدی: “رویاهای شاهانه”، مالک ویتال
جایزه کارگردانی بخش سینمای جهان (داستانی): سوفی هاید، “۵۲ سه‌شنبه” -استرالیا
جایزه کارگردانی بخش سینمای جهان (مستند): ایان فورسایت و جین پولارد، “۲۰ هزار روز روی زمین” بریتانیا
جایزه فیلمنامه‌نویسی بخش سینمای جهان (داستانی): اسکیل ووگت، “کور”- نروژ و هلند
جایزه فیلمبرداری بخش سینمای جهان (داستانی): اولا پونتیکوس، – “lilting”بریتانیا
جایزه ویژه هیئت داوران بخش سینمای جهان (داستانی): “خدا به دختر کمک می‌کند”، استیوارت مرداک – بریتانیا
جایزه ویژه هیئت داوران بخش سینمای جهان (مستند): “مثل دوست می‌آییم”، اوبر سوپر
جایزه تدوین بخش سینمای جهان (مستند): جاناتان آموش، “۲۰ هزار روز روی زمین”-بریتانیا
جایزه فیلمبرداری بخش سینمای جهان (مستند): توماس بالمز و نینا برنفلد، “شادی”- فرانسه و فنلاند
جایزه آلفرد پی. اسلون بهترین فیلم بلند داستانی: مایک کاهیل، “I Origins”